Тіл — үнемі өзгеріп отыратын тірі құбылыс. Ол басқа тілдермен жанасқанда, өзіне қажет сөздерді қабылдап, қажетсіздерін бірте-бірте ұмыттырады. Қарыз сөз көбіне жаңа зат немесе ұғым пайда болғанда келеді: құралмен бірге оның атауы да жетеді. Мұндай кезде дайын атауды сол қалпында алу ыңғайлы көрінеді. Алайда тілдің өз мүмкіндігі жетіп тұрса да, дайын сөзге жүгіне беру — жеңіл жол. Қарыз сөздің бәрін қуу да, бәрін қабылдай беру де дұрыс емес. Бөтен сөз тілімізге еніп, оның жуан-жіңішкелік заңына бағынып, қосымшаны біздің қағидамызбен қабылдағанда ғана тұрақты орын алады. Қазір көптеген сөз ақпарат ағынымен бірге лезде тарап кетеді. Сондықтан тілді сақтау — сөзден қашу емес, әр сөздің орнын саналы түрде таразылау.
«Қарыз сөздің бәрін қуу да, бәрін қабылдай беру де дұрыс емес» сөйлемі мәтінде қандай қызмет атқарады?
Дұрыс жауабы мен түсіндірмесі
Жауабы: екі шеткі көзқарасты теріске шығарады
Сөйлем бір-біріне қарама-қарсы екі шеткі ұстанымды жоққа шығарып, келесі сөйлемдерде орта жолды ұсынуға жол ашады.
«Мәтінмен жұмыс» тақырыбынан тағы
- «Дегенмен» сөзі мәтінде қандай мағыналық байланысты білдіреді?
- Мәтінге сүйеніп, тәжірибелі жолшы туралы қандай қорытынды жасауға болады?
- «Мектеп кітапханасы жаңа кітаптармен толықты. Оны оқушылар қуана қарсы алды». Екі сөйлемді байланыстырған негі...
- «Шалғын шықтан күміс көрпе жамылды» сөйлемінде қандай әдіс қолданылған?
- Мәтіннің негізгі ойы қайсы?
- Автордың пікірінше, бөтен сөз тілде қашан тұрақты орын алады?
- Мәтінге сәйкес, құлақтың көзден айырмашылығы неде?
- «Тіл — халықтың жаны. Тілі өшкен ұлттың мәдениеті де бірте-бірте жоғалады, өйткені ұрпақтан ұрпаққа жеткен біл...