Салалас құрмалас сөйлемді оның түрімен сәйкестендіріңіз.
- Біресе жаңбыр жауды, біресе қар түсті.
- Не оқы, не жұмыс істе.
- Мен тауға шықтым, алайда ол ауылда қалды.
- Біз кешіктік, себебі көлік бұзылды.
- A) себеп-салдарлы салалас
- B) талғаулы салалас
- C) қарсылықты салалас
- D) ыңғайлас салалас
- E) түсіндірмелі салалас
- F) кезектес салалас
Дұрыс жауабы мен түсіндірмесі
Жауабы: Біресе жаңбыр жауды, біресе қар түсті. — кезектес салалас; Не оқы, не жұмыс істе. — талғаулы салалас; Мен тауға шықтым, алайда ол ауылда қалды. — қарсылықты салалас; Біз кешіктік, себебі көлік бұзылды. — себеп-салдарлы салалас
Біресе … біресе — кезектес; не … не — талғаулы; алайда — қарсылықты; себебі — себеп-салдарлы салалас.
«Синтаксис» тақырыбынан тағы
- Қыстырма сөз қолданылған сөйлемдерді таңдаңыз.
- Етістікті сөз тіркесін көрсетіңіз.
- Сабақтас құрмалас сөйлемді бағыныңқысының мағыналық түрімен сәйкестендіріңіз.
- Қай сөйлемдегі сөз тәртібі қазақ тіліндегі қалыпты тәртіпке сай?
- Қай сөйлем себеп-салдарлы салалас құрмалас сөйлем?
- Сенімділікті білдіретін қыстырма сөз қолданылған сөйлемді көрсетіңіз.
- «Қыстың күні ауылға жеткен жолаушылар шаршап келді» сөйлемінің бастауышын көрсетіңіз.
- Қай сөйлемде бірыңғай мүшелер бастауыш қызметінде тұр?