Сөйлемді оның құрылымдық түрімен сәйкестендіріңіз.
- Күз келді.
- Ауыл шетіндегі ескі бақта құстар сайрайды.
- Күн ашылса, біз тауға шығамыз.
- Күн ашылды, біз тауға шықтық.
- A) сабақтас құрмалас
- B) салалас құрмалас
- C) жай сөйлем, жайылма
- D) толымсыз сөйлем
- E) жай сөйлем, жалаң
- F) атаулы сөйлем
Дұрыс жауабы мен түсіндірмесі
Жауабы: Күз келді. — жай сөйлем, жалаң; Ауыл шетіндегі ескі бақта құстар сайрайды. — жай сөйлем, жайылма; Күн ашылса, біз тауға шығамыз. — сабақтас құрмалас; Күн ашылды, біз тауға шықтық. — салалас құрмалас
«Күз келді» — тек бастауыш пен баяндауыш (жалаң). Екіншісінде тұрлаусыз мүшелер бар (жайылма). «Ашылса» — бағыныңқы (сабақтас); соңғысы жалғаулықсыз салалас.
«Синтаксис» тақырыбынан тағы
- Баяндауышы сан есіммен берілген сөйлемді табыңыз.
- Талғаулы салалас құрмалас сөйлемді көрсетіңіз.
- Жайылма жай сөйлемдерді таңдаңыз.
- Қай сөйлемде бірыңғай мүшелер бастауыш қызметінде тұр?
- Бастауыш пен баяндауыштың жақ жағынан сәйкес келмеуі байқалатын сөйлемді көрсетіңіз.
- Бағыныңқысы «-ғанымен» тұлғасымен қарсылық білдіретін сөйлемді көрсетіңіз.
- Қай сөйлем себеп-салдарлы салалас құрмалас сөйлем?
- «Кешке қарай аспанды бұлт басты» сөйлемінің мүшелерін сәйкестендіріңіз.